Faoliyatni raqamlashtirish va sun’iy intellektdan foydalanish
Oliy maktab jarayonlarini raqamlashtirish yo‘nalishlari hamda sun’iy intellektni akademik halollik tamoyiliga asoslangan holda qo‘llash qoidalari.
Faoliyatni raqamlashtirish
Qabul, o‘quv jarayoni, kutubxona va hisobot tizimlari elektron shaklga o‘tkazilmoqda. Maqsad — jarayonlarni tezlashtirish, ma’lumotlarni bir joyda yuritish va shaffoflikni oshirish.
- Elektron qabul tizimiAriza topshirish, hujjat holatini kuzatish va natijalarni e’lon qilish onlayn amalga oshiriladi.Joriy etilgan
- Raqamli o‘quv platformasiMashg‘ulot materiallari, topshiriqlar va baholash bir tizimda yuritiladi.Joriy etilgan
- Elektron axborot resurs markaziKutubxona katalogi va elektron resurslar masofadan foydalanish uchun ochiq.Joriy etilgan
- Ochiq ma’lumotlarMoliyaviy hisobotlar, xaridlar va faoliyat natijalari saytda muntazam e’lon qilinadi.Joriy etilgan
- Elektron hujjat aylanishiIchki hujjatlar, buyruqlar va arizalar raqamli shaklda yuritiladi.Rivojlantirilmoqda
- Ma’lumotlar tahliliQabul, bitiruv va so‘rovnoma ko‘rsatkichlari yagona tahlil panelida to‘planadi.Rivojlantirilmoqda
Sun’iy intellektdan akademik halollik asosida foydalanish
Sun’iy intellekt vositalari taqiqlanmaydi, lekin ular mustaqil tahlil va muallif mehnati o‘rnini bosmaydi. Asosiy shart — foydalanishni oshkor qilish va natija uchun javobgarlikni muallif o‘zida saqlashi.
Ruxsat etiladi
- Adabiyotlar va manbalarni qidirish, mavzuni tushunish uchun izoh olish.
- Matn uslubi, imlo va tuzilishini tahrirlash.
- Ma’lumotlarni jadval yoki diagramma shaklida tartibga solish.
- Kod va hisob-kitoblarni tekshirish, xatolarni izlash.
Oshkor qilish shart
- Matnning biror qismi sun’iy intellekt yordamida yozilgan bo‘lsa.
- Tarjima to‘liq avtomatik amalga oshirilgan bo‘lsa.
- Tahlil yoki xulosa variantlari vosita yordamida shakllantirilgan bo‘lsa.
- Rasm, diagramma yoki taqdimot avtomatik yaratilgan bo‘lsa.
Taqiqlanadi
- Ishni to‘liq sun’iy intellektga yozdirib, o‘z nomidan taqdim etish.
- Mavjud bo‘lmagan manba, iqtibos yoki statistikani keltirish.
- Imtihon va test topshiriqlarini vosita yordamida bajarish.
- Boshqa shaxs ma’lumotlarini ruxsatsiz vositaga kiritish.
Foydalanishni oshkor qilish
Kurs ishi, dissertatsiya, maqola yoki loyiha hisobotida sun’iy intellekt vositasidan foydalanilgan bo‘lsa, ish oxirida qisqa izoh keltiriladi: qaysi vosita, qaysi bosqichda va qanday maqsadda ishlatilgani. Oshkor qilinmagan foydalanish akademik halollik qoidasining buzilishi hisoblanadi.
Namuna: «Ushbu ishning adabiyotlar sharhini tuzish va matn uslubini tahrirlash bosqichida sun’iy intellekt vositasi ishlatildi. Tahlil, hisob-kitoblar va xulosalar muallif tomonidan mustaqil bajarilgan.»
Nazorat tartibi
- Plagiat tekshiruviBarcha ilmiy ishlar topshirilgandan so‘ng o‘xshashlik darajasi bo‘yicha tekshiriladi.
- Muallif bilan suhbatIlmiy rahbar ish mazmuni va metodikasi bo‘yicha savollar beradi.
- Oshkorlik izohini baholashSun’iy intellektdan foydalanish izohi to‘liqligi va aniqligi ko‘rib chiqiladi.
- Qoida buzilishi bo‘yicha qarorBuzilish aniqlansa, masala kafedra va Ilmiy kengashda ko‘rib chiqiladi.
Qoidalar Oliy maktabning ichki me’yoriy hujjatlari asosida yuritiladi. Rasmiy nizom matni tasdiqlangandan so‘ng shu sahifaga to‘liq havola qo‘shiladi.